Artykuły

FILTRUJ
Słowa kluczowe arrow arrow
Kategoria arrow arrow

Wstęp: Udary niedokrwienne mózgu są częstą przyczyną deficytów funkcji poznawczych, w tym zaburzeń mowy. Jedną
z nowych metod wspomagających ich rehabilitację jest trening EEG-Neurofeedback (EEG-NFB).

Materiał i metody: W badaniu wzięło udział 58 pacjentów po przebytym udarze niedokrwiennym mózgu, z czego
40 osób stanowiło grupę badaną, a 18 grupę kontrolną. Wszyscy pacjenci zostali poddani standardowej rehabilitacji
neuropsychologicznej, a pacjenci z grupy badanej otrzymali dodatkowo 15 treningów EEG-NFB. W celu sprawdzenia
skuteczności treningu w rehabilitacji zaburzeń mowy, posłużono się testem „F” fluencji słownej.

Wyniki: Wykazano słuszność tezy, że rehabilitacja funkcji mowy oparta na EEG-NFB oraz terapii neuropsychologicznej
wpływa na poprawę płynności słownej u pacjentów poudarowych i czyni to skuteczniej niż sama terapia neuropsychologiczna.
Wykazano również, że wyjściowy poziom zaburzeń funkcji mowy nie wpływa na stopień ich poprawy
w trakcie terapii EEG-NFB.

Wnioski: Trening EEG-NFG może być skuteczną metodą rehabilitacji funkcji mowy u pacjentów poudarowych.

Diagnostyka i terapia bezsenności w praktyce ogólnolekarskiej

Autor: Mariusz Siemiński, Łukasz Skorupa, Karolina Wiśniewska-Skorupa

Bezsenność definiuje się jako sytuację, w której pacjent śpi zbyt krótko w stosunku do swoich potrzeb, co prowadzi do pogorszenia jego funkcjonowania w ciągu dnia. W zależności od obrazu klinicznego i mechanizmu można wyróżnić bezsenność psychofizjologiczną, reaktywną, paradoksalną, wynikającą z niewłaściwej higieny snu oraz wtórną do innych sytuacji klinicznych. Rozpowszechnienie bezsenności może sięgać nawet 19%. Choroba ta zwiększa ryzyko chorób układu krążenia, zaburzeń nastroju i funkcji poznawczych. Pojawienie się bezsenności najczęściej tłumaczy się współwystępowaniem czynników predysponujących, prowokujących i podtrzymujących bezsenność. Dodatkową rolę pełnią czynniki fizjologiczne i poznawcze, z którymi mogą współgrać uwarunkowania organiczne. Proces diagnostyczny bezsenności opiera się przede wszystkim na wywiadzie lekarskim, obejmującym pytania poświęcone rytmowi okołodobowemu, higienie snu i warunkom nocnego wypoczynku. Bardzo rzadko w przebiegu diagnostyki bezsenności konieczna jest konsultacja specjalistyczna bądź badania dodatkowe.

Czynniki wpływające na występowanie mikrokrwawień mózgowych

Autor: Marek Mazurek, Ewa Papuć, Konrad Rejdak

Mikrokrwawienia mózgowe są efektem wynaczynienia krwi z patologicznie zmienionych naczyń. Produkty jej rozpadu, dzięki swoim charakterystycznym właściwościom, są wykrywane w polu magnetycznym i uwidaczniane jako małe, okrągłe ogniska hipointensywne w obrazach T2 badania rezonansu magnetycznego mózgu. Mechanizm powstawania mikrokrwawień jest złożonym zjawiskiem. Główną rolę odgrywają w nim angiopatia amyloidowa oraz angiopatia związana z nadciśnieniem tętniczym. Związek angiopatii z mikrokrwawieniami dotyczy różnorodnych czynników, do których zalicza się między innymi wiek, płeć, dietę, palenie tytoniu, choroby współistniejące oraz przyjmowane leki. W niniejszej pracy omówiono zależność między mikrokrwawieniami mózgowymi a czynnikami wpływającymi na ich rozpowszechnienie w populacji pacjentów.

Mimo że dożylne leczenie trombolityczne jest skutecznym i obecnie powszechnie akceptowanym sposobem postępowania w ostrej fazie udaru niedokrwiennego mózgu, zastosowanie tej metody nadal pozostaje nie w pełni wykorzystane. Jednym z ważniejszych tego powodów (poza ograniczeniami wynikającymi z protokołu leczenia) wydaje się obawa przed powikłaniami krwotocznymi, zwłaszcza wewnątrzczaszkowymi. Celem niniejszego artykułu jest zbiorcze przedstawienie badań dotyczących czynników ryzyka wewnątrzczaszkowych powikłań krwotocznych po leczeniu trombolitycznym. Analiza ma przybliżyć i uporządkować zagadnienia oraz uświadomić czytelnikom, że wyniki badań nie są jednoznaczne i nie powinny negatywnie wpływać na podejmowanie decyzji o leczeniu za pomocą rekombinowanego tkankowego aktywatora plazminogenu.

Postępowanie w tikach i zespole Gillesa de la Tourette’a — rekomendacje grupy ekspertów

Autor: Piotr Janik, Tomasz Wolańczyk, Anita Bryńska, Marcin Żarowski, Katarzyna Szamburska-Lewandowska, Natalia Szejko

Tiki to gwałtowne, szybkie, nawracające i nierytmiczne ruchy (tiki ruchowe) lub wokalizacje (tiki głosowe). Tiki są stałym objawem zespołu Gillesa de la Tourette’a (GTS, Gilles de la Tourette syndrome), z którymi często współistnieją zaburzenia psychiatryczne. W pracy przedstawiono epidemiologię, patofizjologię, naturalny przebieg, kryteria diagnostyczne, symptomatologię, rokowanie i różnicowanie w GTS. Głównym celem prezentowanych rekomendacji interdyscyplinarnej grupy ekspertów jest przedstawienie postępowania terapeutycznego i sposobów leczenia tików u dzieci i osób dorosłych z GTS.

Rola żywienia w chorobie Parkinsona

Autor: Aleksandra Karbowniczek, Halina Sienkiewicz-Jarosz, Anna Czernuszenko, Stanisław Kłęk, Tomasz Sobów, Jarosław Sławek

Choroba Parkinsona (PD, Parkinson’s disease) to schorzenie neurozwyrodnieniowe z osiowymi objawami, takimi jak bradykinezja, sztywność, drżenie i zaburzenia odruchów postawnych. Prawidłowe odżywianie oraz dostosowanie diety do przyjmowanych leków ma istotne znaczenie na każdym etapie choroby. U niektórych pacjentów w zaawansowanym stadium PD obserwuje się chudnięcie (niekorzystny wskaźnik przebiegu choroby).

Zdolność do prowadzenia pojazdów w chorobach neurozwyrodnieniowych przebiegających z otępieniem

Autor: Anna Przewłócka, Emilia J. Sitek, Adam Tarnowski, Jarosław Sławek

Celem pracy jest omówienie wpływu wybranych chorób neurozwyrodnieniowych przebiegających z otępieniem na zdolność do prowadzenia pojazdów. Uwzględniono także zalecenia grup eksperckich odnośnie do oceny zdolności do prowadzenia pojazdów przez osoby z chorobami neurozwyrodnieniowymi i metody oceny neuropsychologicznej, które mogą być pomocne w tej ocenie. Prowadzenie samochodu wymaga zaangażowania wielu procesów poznawczych związanych z aktywnością różnych sieci neuronalnych.

Uszkodzenia drogi wzrokowej w rezonansie magnetycznym

Autor: Anna Przewłócka, Emilia J. Sitek, Adam Tarnowski, Jarosław Sławek

Droga wzrokowa jest złożonym systemem neuronalnym przetwarzającym bodźce wzrokowe rejestrowane przez komórki fotoreceptorowe siatkówki, a odbierane przez ośrodki korowe płatów potylicznych. Badanie metodą rezonansu magnetycznego umożliwia zobrazowanie wszystkich odcinków drogi wzrokowej, pomaga w ustaleniu przyczyny i lokalizacji, a także stopnia jej uszkodzenia, ułatwia rokowanie, planowanie, jak również monitorowanie przebiegu choroby i leczenia.

Opieka nad bliskim z otępieniem typu alzheimerowskiego (AD, Alzheimer’s dementia) jest trudna i wiąże się z odczuwaniem obciążeń fizycznego, ekonomicznego i emocjonalnego. Istnieje wyraźna zależność między jakością sprawowanej opieki a zaan­gażowaniem opiekuna i dlatego poszukuje się czynników, które mogą negatywnie oddziaływać na stan psychologiczny opiekunów, zmniejszając tym samym efektywność ich działań.

Celami pracy były ocena zmiennych wpływających na poziom obciążenia odczuwanego przez opiekunów osób z AD, ocena zależności poczucia obciążenia od czasu trwania opieki, czynników demograficznych opiekunów, uzyskiwanego wsparcia społeczne­go, dyspozycji opiekuna do wyrażania wdzięczności. W metodyce badania zastosowano: Kwestionariusz Poczucia Obciążenia (KPO), Skalę Znaczenia Innych do pomiaru wsparcia społecznego, Kwestionariusz Wdzięczności (GQ-6), ankietę dotyczącą danych demograficznych opiekuna oraz chorego, czasu trwania AD i opieki. Badaniem objęto grupę 84 opiekunów rodzinnych osób z chorobą Alzheimera (22 mężczyzn, 62 kobiety). Badanie pozwoliło ustalić pewne charakterystyki opiekunów osób z AD. Wykazano, że satysfakcja z otrzymywanego wsparcia społecznego stanowi predykator niższego poziomu poczucia obciążenia u opiekuna, a najistotniejszym czynnikiem wpływającym na subiektywne poczucie obciążenia opieką jest zadowolenie z otrzymywane­go wsparcia. Stwierdzono, że dyspozycja opiekuna do bycia wdzięcznym nie jest predykatorem dla odczuwanego obciążenia oraz że czas trwania opieki nie jest czynnikiem umożliwiającym przewidywanie poczucia obciążenia u opiekunów osób z AD.

Pol. Przegl. Neurol 2018;14(2):75-80.

Zespół Millera-Fishera po przeszczepieniu wątroby u pacjenta przewlekle leczonego immunosupresyjnie

Autor: Joanna Dębrowska-Wójcik, Paulina Zduniuk, Ryszard Zimnoch

Zespół Millera-Fishera (MFS, Miller-Fisher syndrome) stanowi rzadką postać zespołu Guillaina-Barrégo. Charakteryzuje się oftalmoplegią, ataksją i arefleksją. Objawy oczne mogą się ma­nifestować jako oftalmoplegia całkowita ze zniesieniem reakcji źrenic oraz niedowładem mięśni gałkoruchowych, czasami bez opadania powiek. Istnieje korelacja między występowaniem MFS a obecnością przeciwciał anty-GQ1b przeciwko gangliozydom. Ich największe nagromadzenie stwierdza się przy przewężeniach Ranviera włókien nerwów gałkoruchowych, co może tłumaczyć występowanie oftalmoplegii. W artykule opisano MFS u 43-letnie­go mężczyzny leczonego immunosupresyjnie po przeszczepieniu wątroby w okresie jej postępującej niewydolności.

Pol. Przegl. Neurol 2018;14(2):100-104.