Zmiany anatomiczne u pacjentów z nagłą, nieoczekiwaną śmiercią w przebiegu padaczki

29 Kwietnia 2019

Nagła, nieoczekiwana śmierć w przebiegu padaczki (ang. Sudden unexpected death in epilepsy, SUDEP) pozostaje wciąż niewyjaśnionym zjawiskiem. Najbardziej prawdopodobna jest teoria mówiąca o ośrodkowych zaburzeniach rytmu serca i czynności oddechowych pojawiających się po uogólnionym napadzie toniczno-klonicznym. Niemniej nadal nie wiadomo, co zwiększa ryzyko wystąpienia SUDEP u konkretnego pacjenta oraz w jaki sposób zidentyfikować pacjentów szczególnie narażonych, a zatem wymagających pilnego monitorowania i intensyfikacji terapii przeciwdrgawkowej. Luke A. Allen wraz z zespołem brytyjskich naukowców przeprowadził badanie porównujące morfologię mózgowia (ocenianą retrospektywnie w badaniach MRI) u chorych, którzy zmarli w przebiegu SUDEP, u chorych o wysokim (u których występują ponad trzy uogólnione napady toniczno-kloniczne rocznie) i niskim ryzyku SUDEP i u osób zdrowych. Analiza wolumetryczna wykazała, że u pacjentów, którzy zmarli w przebiegu SUDEP występowała redukcja objętości istoty szarej móżdżku oraz redukcja objętości okołowodociągowej istoty szarej, tylnej i przyśrodkowej części lewego wzgórza, lewego hipokampa oraz tylnej części obręczy (obustronnie). W tej grupie pacjentów odnotowano także obustronne powiększenie wyspy oraz śródmózgowia – to zjawisko było tym widoczniejsze, im krótszy był okres pomiędzy wykonaniem badania MRI a zgonem.

Badanie Allena i wsp. nie daje, naturalnie, jednoznacznej odpowiedzi na pytanie, jak zidentyfikować pacjentów zagrożonych SUDEP. Niemniej, widoczne różnice w obrazie mózgowia w badaniu MRI, opisane w tej publikacji, mogą stanowić podstawę do kolejnych prospektywnych badań nad zagrożeniem SUDEP . Możemy mieć nadzieję, że ostatecznie uda się doprecyzować kryteria identyfikacyjne chorych szczególnie zagrożonych SUDEP.

Źródło: Allen L.A. I wsp. Cerebellar, limbic, and midbrain volume alterations in sudden unexpected death in epilepsy. Epilepsia. 2019;60:718–729.

Opracował: dr hab. Mariusz Siemiński