Stentowanie objawowego zwężenia tętnic kręgowych

6 Września 2019

Do około 20% udarów niedokrwiennych dochodzi w obrębie tylnej części krążenia mózgowego. U co czwartego z tych chorych (czyli w 5% udarów niedokrwiennych) stwierdza się istotne zwężenie tętnic kręgowych lub tętnicy podstawnej. O ile endowaskularne metody udrażniania tętnic szyjnych są starannie przebadane i weszły na stałe do arsenału profilaktyki udaru, to wciąż brakuje jednoznacznych danych na temat efektywności stentowania tętnic kręgowych. Hugh Markus wraz z kolegami z Wielkiej Brytanii i Holandii postanowił przeanalizować dostępne dane kliniczne pochodzące z badań nad bezpieczeństwem i skutecznością stentowania tętnic kręgowych.

Do analizy włączono dane z trzech badań klinicznych (VIST, VAST, SAMMPRIS), w których łącznie stentowaniu poddano 186 pacjentów, a 168 było leczonych zachowawczo. W badaniach uczestniczyli chorzy z rozpoznanym wewnątrz- i zewnątrzczaszkowym zwężeniem tętnic kręgowych. Analiza danych wykazała, że stentowanie wewnątrzczaszkowych zwężeń tętnic kręgowych wiąże się z istotnym ryzykiem wystąpienia udaru lub zgonu w okresie okołooperacyjnym - wydarzyło się to u 16% chorych. W grupie pacjentów ze stenozą zewnątrzczaszkową takie powikłania wystąpiły u 1% operowanych. Autorzy analizy nie stwierdzili istotnej redukcji ryzyka udaru w populacji poddanej zabiegowi stentowania, aczkolwiek przy analizie populacji chorych z zewnątrzczaszkową stenozą obserwowano pozytywny trend w zapadalności na udar mózgu.

Z artykułu Markusa i wsp., wynika, że o ile zabieg endowaskularnego stentowania tętnic kręgowych jest technicznie możliwy, to wiąże się z istotnym ryzykiem powikłań okołooperacyjnych oraz nie przynosi spodziewanego efektu profilaktycznego. Być może warto przeprowadzić dalsze badania kliniczne w populacji pacjentów z zewnątrzczaszkowym zwężeniem tętnic kręgowych.

Źródło: Markus HS i wsp., Stenting for symptomatic vertebral artery stenosis: a preplanned pooled individual patient data analysis. Lancet Neurol, 2019; 18:666-73.

Opracował: dr hab. Mariusz Siemiński