Rewizja kryteriów McDonalda rozpoznania stwardnienia rozsianego

20 Lutego 2018

Kryteria McDonalda z 2010 roku stanowiły złoty standard w diagnostyce stwardnienia rozsianego. W polskich warunkach miały one (i nadal mają) szczególne znaczenie: postawienie rozpoznania zgodnego z kryteriami stanowi warunek włączenia pacjenta do leczenia w ramach programów lekowych. Między innymi z tego względu istotne jest jak najbardziej trafne, ale i jak najszybsze rozpoznanie u pacjentów z zespołem izolowanym klinicznie (CIS, clinically isolated syndrome). Kolejnym wyzwaniem stały się choroby ze spektrum zapalenia nerwów wzrokowych i rdzenia (NMOSDs, neuromyelitis optica spectrum disorders), zbliżone pod względem obrazu klinicznego, ale wymagające innego podejścia terapeutycznego.

W 2017 roku grupa ekspertów postawiła sobie za cel udoskonalenie kryteriów McDonalda z 2010 roku w celu zwiększenia ich czułości i specyficzności w rozpoznawaniu stwardnienia rozsianego. Efekt prac tej grupy ekspertów został opublikowany w lutowym numerze The Lancet Neurology.

Rewizja kryteriów McDonalda z 2017 roku wprowadza następujące zmian do postępowania diagnostycznego:

1. U pacjentów z typowym zespołem izolowanym klinicznie, u których w badaniu rezonansem magnetycznym (MRI, magnetic resonance imaging) stwierdzono cechy rozsiania w przestrzeni, nie stwierdzono natomiast rozsiania w czasie przy braku kolejnych klinicznych rzutów choroby lub zmian w MRI pojawiających się w kolejnych badaniach, można postawić rozpoznanie stwardnienia rozsianego na podstawie obecności prążków oligoklonalnych w płynie mózgowo-rdzeniowym.

2. Objawowe ogniska demielinizacyjne u pacjentów z zespołem klinicznie izolowanym mogą być uwzględnianie przy wykazywaniu rozsiania choroby w czasie i w przestrzeni.

3. Wykazując rozsianie choroby w przestrzeni, ogniska korowe należy traktować równorzędnie z podkorowymi.

4. Prawdopodobna postać stwardnienia rozsianego (rzutowo-remisyjna czy pierwotnie postępująca) powinna być ustalana jak najszybciej po postawieniu rozpoznania.

Opracował: dr n. med. Mariusz Siemiński

Źródło: Thompson AJ et al. Diagnosis of multiple sclerosis: 2017 revisions of the McDonald criteria. Lancet Neurol. 2018; 17: 162–173.